งานเขียนเก่าๆ ที่รวมเล่มแล้ว อาทิตย์หน้าได้เห็น(น้องฟอร์มว่างั้น)

ลมหายใจของลำปาง

เสน่ห์ของลำปางในทรรศนะของผม คือเมืองที่ไม่มีอะไรจริง ๆ นอกจากความสงบ ไม่ว่าคุณจะไปอยู่ที่ไหนในโลก ถ้าได้มาลำปาง คุณจะพบว่า ที่นี่มีสองทางให้คุณเลือก คือ ถ้าคุณไม่ผ่านไป คุณก็จะหยุดอยู่ที่นี่จนกว่าชีวิตคุณจะหาไม่

ทุกอย่างถ้าจะมีการเปรียบเทียบ มันก็เปรียบเทียบได้ ถ้าเอาคนกรุงเทพฯ มาอยู่ลำปาง 2 ใน 3 จะไม่กลับกรุงเทพฯ อีกเลย ถ้าหากว่าทำได้จริง ๆ…เพราะลำปางไม่เหมือนเชียงใหม่และจังหวัดไหน ๆ ในภาคเหนือ

ในอดีต ชาวลำปางเคยเดินขบวนต่อต้านเมื่อทางการนำความเจริญมาให้พวกเขาทำประชาพิจารณ์ว่าจะเลือกมหาวิทยาลัย หรือสถานีโทรทัศน์ คนรุ่นดังกล่าวเล่าให้ฟังอีกว่า ถึงขนาดออกจากบ้านมาเดินขบวนถือป้ายแสดงความคิดเห็นอย่างกว้างขวาง จนมหาวิทยาลัยดังกล่าวไปอยู่เชียงใหม่ แต่ลำปางก็มีมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์และมหาวิทยาลัยโยนกแทน เป็นรางวัลสำหรับการเดินขบวนในวันนั้นที่คนรุ่นพ่อแม่เราได้ฝากผลงานเอาไว้ นี่ยังไม่นับที่ว่า ถ้าเซเว่นอีเลฟเว่นมาเปิดที่กาดกองต้า ชาวลำปางอาจมีเฮก็เป็นได้

สมัยก่อนที่จะมีเหมืองแม่เมาะ ลำปางอากาศดีกว่านี้ (พ่อผมเล่าให้ฟัง) แต่อย่างน้อยก็ดีกว่าได้โรงไฟฟ้านิวเคลียร์ตั้งเยอะ

ถ้าคุณสังเกตในตัวเมืองลำปางแล้ว จะพบว่า หลังสี่ทุ่มทุกอย่างจะเงียบเป็นเป่าสาก แม้แต่กาดกองต้า กาดที่มีคนเดินมากที่สุดในจังหวัด ก็ยังปิดตลาดแค่สี่ทุ่ม หลังจากนั้น เจ้าที่ (ความเงียบ) ก็จะมาไล่ให้คนขายของและคนซื้อของกลับบ้าน เพราะมันได้เวลาของความเงียบ ซึ่งมันเป็นอย่างนี้มานาน จนคนกรุงเทพฯ ต้องอิจฉา เคยมีวรรคทองของคนกรุงเทพฯ ที่บอกว่า ช่วยหยุดกรุงเทพฯ หน่อย ผมจะลง แต่ถ้าเจ้าของวรรคทองดังกล่าวได้มาลำปางแล้ว คงต้องบอกว่า ช่วยหยุดลำปางหน่อย ฉันจะขึ้นเป็นแน่แท้

เมืองลำปางนั้น ชอบมีอะไรที่เหมือนจะไม่มี แต่…มีสิ่งหนึ่งซึ่งผมก็บอกไม่ถูกเหมือนกัน  ในอดีต มีควาญช้างธรรมดา ๆ คนหนึ่งชื่อทิพย์ ที่ไปอยู่ในป่า เก่งปราบช้างเกเร นั่งสมาธิ อยู่กับความเงียบ จนชาวบ้านร้องขอเมื่อมีภัยและได้กอบกู้บ้านเมืองในสมัยนั้นได้สำเร็จ และก็ได้ยกท่านให้เป็นเจ้าเมือง ซึ่งท่านก็เป็นต้นกำเนิดนามสกุล ณ ลำปาง และ ณ ทั้งหลายในหลายเมืองในแคว้นล้านนาสมัยก่อน ท่านสร้างตัวจากเสื่อผืนหมอนใบ (หาอ่านประวัติได้จากแหล่งอ้างอิงประวัติศาสตร์โบราณลำปาง)

หลวงพ่อเกษม เขมโก ท่านก็อยู่ในป่าช้ารูปเดียว จนท่านได้โมกข์ธรรมจากความเงียบสงบ ศีลที่เปล่งปลั่งดั่งทองของท่านล่ำลือไปถึงเมืองใต้ จนกระทั่งเมื่อถึงเวลาหนึ่ง พระเจ้าแผ่นดินได้เสด็จมากราบหลวงพ่อที่สถานปฏิบัติธรรม ณ ประตูเมืองทางทิศเหนือของเมืองลำปาง

อดีตผู้ว่าฯสร้างหลักกิโลฯ ให้ลำปางจากวิสัยทัศน์ที่ยาวไกลจนต้องไปอยู่ที่ลำพูน ถามว่าก็แค่การทำหลักกิโลฯ ง่าย ๆ ในจุดที่ใคร ๆ ก็ต้องผ่าน ทำไมมันถึงเลื่องลือจนกลายเป็นเอกลักษณ์ของลำปางไปได้ ท่านก็คงอยู่จวนผู้ว่าฯ คนเดียว เงียบ ๆ สงบ ๆ แต่เกิดมีความคิดที่วิเศษผุดออกมาในคืนพระจันทร์เต็มดวงเป็นแน่แท้ แม้แต่กาดกองต้าก็เริ่มมาจากตลาดที่เงียบ ๆ น่ารัก สงบ ท่ามกลางบ้านเรือนเก่า ๆ ขนาดคนขายรุ่นแรก ๆ ทางการยังต้องขอร้องให้มาเปิดร้านขายของ จนกลายเป็นแหล่งท่องเที่ยวที่มีเสน่ห์ มีเอกลักษณ์ร่ำลือไปถึงเมืองหลวง

ณ วันนี้ ได้มีผู้นำจังหวัดท่านหนึ่ง คิดจัดงานคนลำปางรักการอ่านขึ้นอย่างเอิกเกริกที่ข่วงนคร ทำเหมือนกับงานระดับโลก มีแต่เด็ก ๆ กับครอบครัวคนลำปางเดินกัน (เห็นฝรั่งเดินด้วย) ไม่เห็นมีอะไร มันตอกย้ำว่า

คนลำปางจริงจังกับความไม่มีอะไร ขนาดความสงบยังต้องตัดริบบิ้นให้

มันสะท้อนให้เห็นว่า คนที่นี่ยกย่องสรรเสริญความไม่มีอะไรจนออกนอกหน้าขนาดนั้น แต่อีกแง่หนึ่งของความจริง ต้นไม้ใหญ่ที่เราเห็นในวันนี้ ก็เริ่มจากเมล็ดพันธุ์เล็ก ๆ แค่เม็ดเดียว แต่ได้รับปุ๋ยและน้ำอย่างดีที่สุด ระบบนิเวศน์ที่เลิศที่สุดแก่การเติบโต นั่นคือ ความสงบ สมาธิ โดยที่เราไม่มีทางรู้ได้เลยว่า ผลลัพธ์ที่ออกมาจะเป็นอย่างไร เพราะไม่มีตัวชี้วัดว่าผลที่ได้รับมันคืออะไร หรือต่อไปจะเกิดอะไรกับเมืองนี้ จัดงานประกวดพริตตี้ยังจะเวิร์กกว่าอีก เหมือน ๆ จะทำบุญแบบไม่หวังผล หว่านไปทั่ว จะขึ้นไม่ขึ้นอีกเรื่องหนึ่ง เอากันง่าย ๆ สั้น ๆ ห้วน ๆ ขนาดนี้เลยทีเดียว (เอาแต้ห่อ)

(ข้อสังเกต แต่ยังมีข้อเท็จจริงที่ยังไม่ได้พิสูจน์ ลำปางมีร้านหนังสือใหญ่ ๆ แทบทุกร้านที่ในประเทศนี้มี และยังไม่เจ๊ง) และโรงเรียนบุญวาทย์เป็น1 ใน 100 โรงเรียนที่ดีที่สุดในประเทศนี้ แต่เป็นโรงเรียนเดียวที่ออกทีวีเกือบทุกปี 555ด

ทุกวันนี้ ลำปางกำลังรอความธรรมดา ง่าย ๆ ว่าจะมีอะไรเกิดขึ้นอีกอย่างเงียบ ๆ เสมือนรอนางงามจักรวาลคนต่อไปจะเป็นคนลำปางหรือเปล่า หรือรอว่าจะต้องมีสิ่งพิเศษอะไรสักอย่างเกิดขึ้นจากเมืองที่สุดแสนจะธรรมดา ไม่มีอะไรจะแวะเพราะมันไม่มีอะไรจริง ๆ นอกจากความเงียบสงบ กับวิถีชีวิตของคนที่นี่ ที่มีสำเนียงภาษาเหนือห้วน ๆ ว่าลำปางหนา ลำปางนะ ถ้าจะนั่งรถม้าชมเมืองว่าเช้า ๆ คนเมืองนี้เขาทำอะไรกันบ้าง คุณก็จะเห็นคนลำปางรดน้ำต้นไม้งก ๆ ๆ กับเจ้าตูบที่มารออาหาร กับแมวที่หางสั่น ๆ ขณะต่อสู้กับแมวอีกตัวหนึ่ง แล้วชาวลำปางคนนั้นก็จะหันมามองคุณ

ถามว่า นี่คือวิถีชีวิตของคนลำปางหรือไม่ ผมอยากตอบว่าใช่ และก็เป็นอย่างนี้มานานนมแล้ว มันเรียบง่าย เฉย ๆ เปล่า ๆ ไม่มีอะไรแบบนี้แหละ แต่ใช่หรือไม่ว่า นี่เป็นสิ่งที่คนทุกคนแสวงหามาชั่วชีวิต แม้แต่ตถาคตก็แสวงหาความสงบ เรียบง่ายเช่นนี้มาตลอดตั้งแต่เมื่อครั้งอดีต…มิใช่หรือ

Leave a comment

Filed under บก เปิดใจ

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s